تصفیه فاضلاب دارویی

فاضلاب‌ های صنعتی یکی از مشکلات جدی محیط زیست در دنیای امروز به شمار می‌آیند. صنایع داروسازی نیز به عنوان یکی از بخش‌های مهم صنعتی، در کنار تولید محصولات پزشکی و دارویی، مقادیر زیادی فاضلاب آلوده را به محیط زیست وارد می‌کنند. تصفیه فاضلاب دارویی نه تنها به عنوان یک الزام قانونی برای جلوگیری از آلودگی محیط زیست شناخته می‌شود، بلکه نقش حیاتی در حفظ سلامت عمومی دارد. در این مقاله، به بررسی فرایندهای مختلف تصفیه فاضلاب داریی و استفاده از پکیج‌های تصفیه فاضلاب صنعتی ساخت شرکت نهراب زیست خواهیم پرداخت.

برای استعلام قیمت و خرید پکیج تصفیه فاضلاب به این صفحه مراجعه کنید.

فاضلاب دارویی: ترکیب و ویژگی‌ها

فاضلاب‌ های داروسازی به دلیل فرایندهای پیچیده تولید دارو و مواد شیمیایی مختلف که در آن‌ها استفاده می‌شود، از ویژگی‌های خاصی برخوردار هستند. این فاضلاب‌ها معمولاً شامل مواردی به شرح زیر هستند که در صورت نادیده‌گرفته شدن در فرایند تصفیه فاضلاب دارویی، می‌توانند آسیب‌های جدی به محیط زیست و سلامت انسان وارد کنند.

• مواد شیمیایی
• آنتی‌بیوتیک‌ها
• حلال‌ها
• مواد دارویی
• ترکیبات آلی و معدنی

ویژگی‌ های فاضلاب‌ های داروسازی شامل موارد زیر است:

• مقادیر بالا از مواد شیمیایی: مواد شیمیایی استفاده‌شده در تولید داروها ممکن است برای محیط زیست سمی و خطرناک باشند.
• بوی نامطبوع: به دلیل وجود ترکیبات آلی و شیمیایی در فاضلاب، این فاضلاب‌ها ممکن است بوی ناخوشایندی ایجاد کنند.
• سطح pH غیرطبیعی: در بعضی از موارد، فاضلاب داروسازی ممکن است دارای pH پایین یا بالا باشد که به فرایندهای خنثی سازی نیاز دارد.

بیشتر بخوانید: تصفیه فاضلاب صنعتی 

اهمیت تصفیه فاضلاب دارویی

تصفیه فاضلاب دارویی دارای اهمیت بسیار زیادی است، چرا که این فاضلاب‌ها می‌توانند به شدت بر سلامت انسان‌ها، حیوانات و اکوسیستم‌ها تأثیر بگذارند. آلودگی‌های موجود در این فاضلاب‌ها می‌توانند منابع آب زیرزمینی و سطحی را آلوده کنند و در نتیجه سلامت افراد جامعه را تهدید نمایند. علاوه بر این، برخی مواد دارویی در فاضلاب داروسازی می‌توانند به صورت میکروپلاستیک‌ها و یا ترکیبات سمی در محیط زیست باقی بمانند.

روش‌ های تصفیه فاضلاب دارویی

فرایند تصفیه فاضلاب دارویی به دلیل وجود ترکیبات مقاوم، آنتی‌بیوتیک‌ها، هورمون‌ها، متابولیت‌ها، حلال‌های آلی، مواد ضد میکروبی، فلزات سنگین و COD بالا،  نیازمند استفاده از روش‌های مختلفی است که بسته به نوع آلاینده‌ها و میزان آن‌ها، ترکیبی از روش های تصفیه انتخاب می‌شوند.

الف: تصفیه فیزیکی (Physical Treatment)

هدف از تصفیه فیزیکی حذف مواد معلق، ذرات بزرگ، چربی، کف و کاهش اولیه بار آلودگی می باشد.

۱. آشغال ‌گیر (Screening)

آشغال گیرهای درشت و ریز برای حذف مواد جامد، فیبر، پلاستیک و مواد بسته بندی

جلوگیری از آسیب به تجهیزات الکترومکانیکال

۲. حذف شن و ماسه (Grit Removal)

جداسازی ذرات سنگین و قابل ته‌ نشینی

تا ۳۰ ٪ کاهش آلودگی

۳. ته ‌نشینی اولیه (Primary Sedimentation)

جداسازی ذرات سنگین و قابل ته‌ نشینی

تا ۳۰ ٪ کاهش آلودگی

۴. فیلترها و صافی‌ها

فیلتر شنی (SAND FILTER): حذف ذرات معلق ریز

کربن فعالی گرانولی (GAC): حذف مواد آلی محلول و ترکیبات دارویی قابل جذب

صافی های فشاری (PRESSURE FILTERS)

۵. شناورسازی (DAF – Dissolved Air Flotation)

برای حذف چربی، مواد شناور، امولسیون‌ ها

 مناسب برای فاضلاب های آلی دارای حلال ها

۶. اولترافیلتراسیون (UF) – در صورت نیاز

حذف کلوئیدها، میکروذرات، ویروس‌ ها

 کاربرد به عنوان پیش تصفیه‌ واحد MBR

بیشتر بخوانید: تصفیه فاضلاب انسانی

ب: تصفیه شیمیایی (Chemical Treatment)

برای حذف ترکیبات پیچیده، پایداری شیمیایی و دارویی، مواد سمی و حلال‌ها استفاده می‌شود.

انعقاد و لخته ‌سازی (Coagulation–Flocculation)

  ۲. pH Adjust / Neutralization

اکسیداسیون پیشرفته (AOPs)

• روش‌های بسیار مؤثر برای تجزیه ترکیبات مقاوم دارویی شامل:

اوزون ‌زنی (O3)

پراکسید هیدروژن (H2O2)

فنتون (Fenton)

UV/H₂O₂

UV/O3

Ozone + Catalysts

• عملکرد:

تجزیه آنتی‌بیوتیک‌ها، هورمون‌ها، مواد ضد قارچ و ترکیبات مقاوم

کاهش COD، رنگ، سمیت

افزایش قابلیت تجزیه‌پذیری BOD/COD

جذب سطحی (Adsorption)

کربن فعال GAC و PAC

حذف هورمون‌ها، آنتی‌بیوتیک‌ها و VOCها

کلرزنی یا دی‌اکتیواسیون شیمیایی

غیرفعال‌سازی میکروارگانیسم‌ها

مکمل ضدعفونی نهایی پس از بیولوژی

ج: تصفیه بیولوژیکی (Biological Treatment)

به‌ دلیل وجود مواد سمی، آنتی‌بیوتیک‌ها و بازدارنده‌ها، انتخاب روش بیولوژیکی در فاضلاب دارویی بسیار حساس است.

لجن فعال (Activated Sludge)

هوادهی گسترده

مناسب برای فاضلاب با BOD قابل تجزیه

راندمان بالا اما حساس به شوک‌های سمی

معمولاً پس از پیش‌تصفیه شیمیایی استفاده می‌شود

MBR (Membrane BioReactor)

ترکیب لجن فعال  + ممبران UF

حذف عالی:

SS

باکتری

مواد آلی

بخش عمده‌ای از ترکیبات دارویی

خروجی مناسب برای پساب خروجی استاندارد و استفاده مجدد

MBBR (Moving Bed Biofilm Reactor)

مناسب فاضلاب مقاوم و شوک‌دار

مدیا برای رشد بیوفیلم مقاوم به آنتی‌بیوتیک

راندمان بالا در حذف COD

پایدارتر از لجن فعال

SBR (Sequencing Batch Reactor)

راکتور نوبتی با هوادهی  + ته‌نشینی

مناسب دبی کم و متوسط

راندمان خوب در حذف نیتروژن و مواد آلی

UASB (ANAEROBIC TREATMENT)

مناسب فاضلاب با بار آلی بالا

تولید بیوگاز

کاهش لجن

فقط در صورت پایین بودن سمیت‌های دارویی کاربرد دارد

د) تصفیه نهایی

تصفیه نهایی یا پیشرفته، مرحله‌ای است که در آن فاضلاب بعد از گذراندن مراحل قبلی، از مواد باقی‌مانده و آلاینده‌های باقی‌مانده جزیی نیز پاک می‌شود. این مرحله جهت جلوگیری از عدم تصفیه هر گونه آلاینده خطرناک و باقی‌مانده شامل موارد زیر می باشد:

• تصفیه با ازن
• فیلتر کربن فعال
• UV

پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی: راه‌حلی کاربردی برای صنایع داروسازی

پکیج‌های تصفیه فاضلاب صنعتی ساخت شرکت نهراب زیست به عنوان یکی از ابزارهای مدرن و کارآمد برای تصفیه فاضلاب در صنایع مختلف، از جمله داروسازی، مورد استفاده قرار می‌گیرند. این پکیج‌ها معمولاً به‌گونه‌ای طراحی می‌شوند که با توجه به نوع و میزان آلاینده‌ها، بهینه‌ترین فرایند تصفیه را انجام دهند.

پکیج‌های تصفیه فاضلاب صنعتی می‌توانند شامل ترکیبی از روش‌های زیر باشند که به طور معمول به صورت مدولار طراحی می‌شوند تا بتوانند برای صنایع مختلف، از جمله صنایع داروسازی، مطابق با نیازهای خاص آن‌ها تنظیم شوند.

• روش های تصفیه فیزیکی
• روش های تصفیه شیمیایی
• روش های تصفیه بیولوژیکی

مزایای استفاده از پکیج تصفیه فاضلاب صنعتی جهت تصفیه فاضلاب دارویی

• کارایی بالا و هزینه‌های کمتر: پکیج‌ها به دلیل طراحی پیشرفته و استاندارد، می‌توانند عملیات تصفیه را به سرعت و با کارایی بالا انجام دهند.
• انعطاف‌پذیری در نصب و بهره‌برداری: این پکیج‌ها به راحتی قابل نصب و راه‌اندازی در صنایع مختلف هستند و به راحتی می‌توانند با تغییرات در شرایط فاضلاب سازگار شوند.
• کاهش اثرات زیست‌محیطی: با استفاده از پکیج‌های تصفیه فاضلاب، می‌توان از انتشار آلاینده‌ها به محیط زیست جلوگیری کرد و به قوانین محیط زیستی احترام گذاشت.

 چالش‌ها و آینده تصفیه فاضلاب دارویی

با وجود پیشرفت‌های قابل توجه در تکنولوژی‌های تصفیه فاضلاب، هنوز چالش‌هایی در زمینه تصفیه فاضلاب‌های داروسازی وجود دارد. یکی از بزرگ‌ترین چالش‌ها، حضور میکروآلاینده‌ها و ترکیبات دارویی در فاضلاب است که در بسیاری از موارد، به راحتی با روش‌های متداول تصفیه از بین نمی‌روند. بنابراین، نیاز به توسعه روش‌های نوین و استفاده از فرایندهای ترکیبی برای بهبود فرایند تصفیه وجود دارد.

استفاده از فناوری‌ های نوین

با پیشرفت علم و فناوری، امکان استفاده از فناوری‌های نوین برای تصفیه فاضلاب دارویی فراهم شده است. این فناوری‌ها که می‌توانند کمک کنند تا فاضلاب‌های داروسازی به طور مؤثرتری تصفیه شده و خطرات کمتری برای محیط زیست و سلامت انسان ایجاد کنند شامل موارد زیر هستند:

• نانو فیلترها
• سیستم‌های الکترولیز
• بیوراکتورهای غشایی MBR
• نظارت و کنترل دقیق

یکی دیگر از مواردی که باید به آن توجه ویژه شود، نظارت دقیق و پایش مداوم فرایند تصفیه است. این اقدام می‌تواند با استفاده از سیستم‌های اتوماسیون و هوشمند بهینه‌سازی شود تا عملکرد بهتری در تصفیه فاضلاب‌های داروسازی به دست آید.

نتیجه‌ گیری

تصفیه فاضلاب دارویی یک بخش حیاتی در حفاظت از محیط زیست و سلامت عمومی است. با استفاده از روش‌های مختلف تصفیه فاضلاب و به‌ویژه استفاده از پکیج‌های تصفیه فاضلاب صنعتی ساخت شرکت نهراب زیست، می‌توان از ورود آلاینده‌های خطرناک به محیط زیست جلوگیری کرد. با توجه به چالش‌ها و نیاز به تکنولوژی‌های پیشرفته، توسعه و بهینه‌سازی این فرآیندها ضروری است تا در آینده‌ای نزدیک شاهد محیط زیستی سالم‌تر و جامعه‌ای با سلامت بیشتر باشیم. جهت استفاده از خدمات طراحی، تامین تجهیزات، نصب و راه اندازی سیستم تصفیه فاضلاب دارویی می توانید از سالها تجارب کارشناسان متخصص شرکت نهرآب زیست بهره مند گردید . در این خصوص می توانید با ما در تماس باشید.